Trong bài giảng của mình, Đức Lêô XIV đã kêu gọi xây dựng hòa bình, hiệp nhất và hòa giải trong Giáo hội, với các niềm tin Kitô khác và với các tôn giáo khác. Theo nghĩa này, ngài đã đưa ra một số quyết tâm cho Mùa Vọng, cho cộng đồng Công giáo nhỏ bé tại quốc gia này và toàn Giáo hội. Vào ngày thứ ba của chuyến công du Thổ Nhĩ Kỳ, Thánh lễ tại đấu trường Volkswagen ở Istanbul, được tổ chức vào thứ Bảy, ngày 29/11, đã thu hút 4.000 tín hữu.

Dưới đây là bài giảng của Đức Thánh Cha :

Anh chị em thân mến,

Chúng ta cử hành Thánh lễ này vào đêm trước ngày Giáo Hội kính nhớ Thánh Anrê, Tông đồ và Vị Bảo trợ của vùng đất này. Đồng thời, chúng ta bắt đầu Mùa Vọng, mùa chuẩn bị bản thân để cảm nghiệm lại mầu nhiệm Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa, vào lễ Giáng Sinh, ‘được sinh ra mà không phải được tạo thành, đồng bản thể với Đức Chúa Cha” (Kinh Tin Kính Nicêa Constantinopoli), như được các Giáo phụ tuyên bố trọng thể cách đây 1700 năm tại Công đồng Nicea.

Trong bối cảnh này, bài đọc thứ nhất (x. Is 2,1-5) của Thánh lễ hôm nay trích từ một trong những đoạn hay nhất của sách ngôn sứ Isaia, nơi mà lời mời gọi vang lên, kêu gọi mọi dân tộc lên núi Chúa (x. c-3), một nơi của ánh sáng và bình an. Vậy nên, tôi muốn cùng suy ngẫm về ý nghĩa của việc được trở nên một phần của Giáo Hội bằng cách suy tư về một vài hình ảnh được trình bày trong bản văn này.

Hình ảnh đầu tiên là hình ảnh ngọn núi ‘đứng vươn mình vượt đỉnh các non cao’ (x. Is 2,2). Nó gợi nhắc chúng ta rằng hoa trái nơi hành động của Thiên Chúa trong cuộc đời chúng ta là một quà tặng không chỉ dành cho chúng ta, mà còn cho hết mọi người. Sion là một thành được lập trên núi và là biểu tượng của một cộng đồng được hồi sinh trong sự trung tín. Vẻ đẹp của thành này là một tia sáng cho con người từ khắp mọi nơi, và đóng vai trò như một lời nhắc nhớ rằng niềm vui của sự tốt lành có sức lan tỏa. Thánh Phêrô gặp được Chúa Giêsu nhờ lòng nhiệt thành của anh mình là Anrê (x. Ga 1, 40-42), người được dẫn đến với Chúa, cùng với Tông đồ Gioan, nhờ nhiệt tâm của Gioan Tẩy Giả. Vài thế kỷ sau, Thánh Augustinô đến với Đức Kitô nhờ vào lời rao giảng đầy nhiệt huyết của Thánh Ambrôsiô và còn nhiều ví dụ tương tự như thế.

Chúng ta tìm thấy ở đây một lời mời gọi làm mới lại sức mạnh nơi chứng tá đức tin của chúng ta. Thánh Gioan Kim Khẩu, vị mục tử vĩ đại của Giáo Hội này, đã nói về sức lôi cuốn của sự thánh thiện như là dấu chỉ hùng hồn hơn nhiều phép lạ. Ngài nói: “Phép lạ xảy ra và qua đi, nhưng đời sống Kitô hữu vẫn còn và tiếp tục kiện toàn chúng ta” (Chú giải về Tin Mừng Thánh Mátthêu, 43,5). Kết luận lại, ngài khuyên nhủ: “Vì thế chúng ta hãy trông chừng bản thân, để chúng ta cũng có thể giúp ích cho người khác” (ibid.). Các bạn thân mến, nếu chúng ta thật sự muốn giúp đỡ những người mình gặp gỡ, chúng ta hãy ‘canh thức’, như Tin Mừng khuyên bảo (x. Mt 24,42) qua việc nuôi dưỡng đức tin bằng lời cầu nguyện và các bí tích, sống kiên vững trong tình bác ái, loại bỏ những việc làm đen tối và cầm lấy vũ khí của sự sáng (x. Rm 13,12), như Thánh Phaolô nói với chúng ta trong bài đọc thứ hai. Chúa, Đấng chúng ta đợi chờ trong vinh quang vào lúc tận cùng thời gian, đến mỗi ngày để gõ cửa chúng ta. Chúng ta hãy sẵn sàng chờ đợi Ngài (x. Mt 24,44), chân thành dấn thân sống một cuộc đời tốt lành, theo gương mẫu của rất nhiều người nam người nữ thánh thiện đã cư ngụ ở vùng đất này qua nhiều thế hệ.

Hình ảnh thứ hai mà ngôn sứ Isaia gợi lên cho chúng ta là hình ảnh về một thế giới nơi hòa bình ngự trị. Đây là cách vị ngôn sứ mô tả: “Người sẽ đứng làm trọng tài giữa các quốc gia và phân xử cho muôn dân tộc. Họ sẽ đúc gươm đao thành cuốc thành cày, rèn giáo mác nên liềm nên hái. Dân này nước nọ sẽ không còn vung kiếm đánh nhau, và thiên hạ thôi học nghề chinh chiến” (Is 2,4). Lời kêu gọi này thật cần kíp đối với chúng ta ngày hôm nay! Nhu cầu khẩn thiết cho hòa bình, sự hiệp nhất và hòa giải chung quanh chúng ta, bên trong chúng ta và giữa chúng ta thật lớn lao đến dường nào! Trước những điều ấy, chúng ta có thể đóng góp được gì?

Để hiểu điều này tốt hơn, chúng ta hãy nhìn vào logo của chuyến đi này, mà một trong những hình ảnh được chọn chính là hình ảnh cây cầu. Nó cũng có thế làm cho chúng ta nghĩ đến cây cầu lớn nổi tiếng ở thành phố này, bắt qua Eo biển Bosporus và nối kết hai lục địa: Châu Á và Châu Âu. Theo thời gian, hai lối đi khác đã được thêm vào, để giờ đây có ba điểm nối kết giữa hai phía. Ba công trình giao thông, trao đổi và gặp gỡ vĩ đại ấy thật hùng vĩ khi chiêm ngưỡng, nhưng lại nhỏ bé và mỏng manh so với những lãnh thổ rộng lớn mà chúng nối kết.

Ba công trình bắc qua Eo biển ấy gợi nhắc chúng ta về tầm quan trọng của nỗ lực chung để dựng xây những cây cầu của sự hiệp nhất ở ba mức độ: trong cộng đồng, trong quan hệ đại kết với các thành viên của các niềm tin Kitô khác, và trong sự gặp gỡ với những anh chị em thuộc các tôn giáo khác. Giữ gìn ba mối dây liên kết này, củng cố và mở rộng chúng bằng mọi cách có thể, là một phần ơn gọi của chúng ta là trở nên một thành được xây trên núi (x. Mt 5,14-16).

Mối dây hiệp nhất đầu tiên mà tôi vừa đề cập đến là mối dây liên kết trong Giáo Hội này, mà trong đất nước này bao gồm 4 truyền thống phụng vụ khác nhau – Latin, Armenia, Chaldean và Syria. Mỗi truyền thống đều góp phần vào sự phong phú về mặt tinh thần, lịch sử và giáo hội của mình. Việc sẻ chia những khác biệt ấy minh chứng rõ ràng một trong những nét đẹp nhất nơi dung mạo Hiền Thê của Chúa Kitô: tính phổ quát có sức hiệp nhất. Sự hiệp nhất gắn kết chúng ta lại với nhau quanh bàn thờ là một ân ban từ Thiên Chúa. Vậy nên, sự hiệp nhất này thật mạnh mẽ và không thể đánh bại, vì nó là công trình của ân sủng Thiên Chúa. Tuy nhiên, đồng thời, việc hiện thực hóa sự hiệp nhất này được trao phó cho chúng ta ngày hôm nay, cho nỗ lực của chúng ta. Vì lẽ này, như những cây cầu bắc qua eo biển Bosporus, sự hiệp nhất cần được chăm sóc, giữ gìn và ‘duy trì’, để nền móng của nó vẫn luôn vững chắc và không bị suy yếu theo thời gian và thăng trầm. Với đôi mắt hướng về ngọn núi được hứa ban, hình ảnh của Giêrusalem Thiên Quốc, vốn là đích đến và là mẹ của chúng ta (x. Gl 4, 26), chúng ta hãy thực hiện mọi nỗ lực để dưỡng nuôi và củng cố những mối dây liên kết hiệp nhất chúng ta, để chúng ta có thể làm phong phú lẫn nhau và trở nên dấu chỉ đáng tin cậy trước thế giới tình yêu vô tận và phổ quát của Chúa.

Mối dây hiệp nhất thứ hai mà phụng vụ gợi lên là sự đại kết. Điều này cũng được chứng thực nhờ vào sự hiện diện của những vị Đại diện của các niềm tin Kitô khác, mà tôi nồng nhiệt chào đón. Thật vậy, cùng một đức tin trong Chúa Giêsu Đấng Cứu Độ chúng ta liên kết không chỉ những người trong Giáo Hội Công giáo, nhưng còn hết thảy anh chị em thuộc các Giáo hội Kitô khác. Chúng ta cảm nghiệm được điều này ngày hôm qua trong buổi cầu nguyện ở Iznik. Đây cũng là con đường mà chúng ta đã bước đi cùng nhau một vài lần. Thánh Gioan XXIII, người được nối kết với vùng đất này nhờ mối tình mến lẫn nhau sâu đậm, là người thúc đẩy và làm chứng cho sự hiệp thông đại kết. Vì thế, trong khi chúng ta cầu xin theo những lời của Đức Giáo hoàng Gioan rằng “ước gì mầu nhiệm lớn lao của sự hiệp nhất mà Chúa Giêsu Kitô đã cầu xin Cha Trên Trời bằng lời cầu nguyện nồng nàn vào đêm hiến tế của Ngài có thể được hoàn tất” (Bài Phát biểu Khai mạc Công đồng Đại kết Vatican II, 11 tháng 10 năm 1962, 8.2), hôm nay chúng ta cũng làm mới lại tiếng thưa ‘vâng’ với sự hiệp nhất, “để họ có thể nên một” (Ga 17,21), ut unum sint.

Mối dây hiệp nhất thứ ba, mà lời Chúa kêu gọi chúng ta, là mối dây với các thành viên của những cộng đồng ngoài Kitô giáo. Chúng ta sống trong một thế giới nơi mà tôn giáo cũng thường được sử dụng để bào chữa cho chiến tranh và sự tàn ác. Tuy nhiên, như Công đồng Vatican II đã tuyên bố, “thái độ của con người hướng về Thiên Chúa là Cha và thái độ của con người hướng đến anh chị em đồng loại được nối kết rất khắn khít đến mức Kinh Thánh đã nói: ‘Ai không yêu thương thì không biết Thiên Chúa’ (1Ga 4, 8)” (Tuyên Ngôn Nostra Aetate, 5). Vì vậy, chúng ta muốn bước đi cùng nhau bằng cách nhận thức được những gì liên kết chúng ta, phá đổ mọi bức tường của định kiến và hoài nghi, thăng tiến sự hiểu biết và lòng quý trọng lẫn nhau để trao cho hết mọi người thông điệp mạnh mẽ về niềm hy vọng và lời mời gọi trở nên những người ‘xây dựng hòa bình’ (Mt 5, 9).

Các bạn thân mến, hãy biến những giá trị này thành những quyết tâm của chúng ta trong mùa Vọng này, và càng hơn nữa trong cuộc sống cá nhân cũng như cộng đồng. Chúng ta tiến bước như thể cây cầu nối kết đất với Trời, cây cầu mà Chúa đã dựng xây cho chúng ta. Chúng ta hãy luôn giữ ánh mắt hướng về cả hai bờ, để chúng ta có thể yêu mến Thiên Chúa cũng như anh chị em của mình với trọn tâm hồn, hầu tiến bước cùng nhau và thấy mình một ngày kia được hiệp nhất trong nhà của Cha.

————————————

Cồ Ngọc Hải dịch

(nguồn: Vatican.va)