Tại buổi tiếp kiến ​​chung đầu tiên trong năm, Đức Lêô XIV đã thông báo bắt đầu một loạt bài giáo lý mới dành riêng cho Công đồng Vatican II và việc đọc lại các văn kiện của Công đồng. Ngài mời gọi các tín hữu khám phá lại “tầm quan trọng mang tính ngôn sứ và tính thích đáng” của các văn kiện này để đổi mới “lời kêu gọi cấp thiết của các dân tộc về công lý và hòa bình nhiều hơn”.

Vào đầu năm mới này, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã bắt đầu một chu kỳ giáo lý mới về Công đồng Vatican II và việc đọc lại các văn kiện của Công đồng. “Đây là một cơ hội quý giá để khám phá lại vẻ đẹp và tầm quan trọng của sự kiện này của Giáo hội,” Đức Giáo hoàng giải thích với khoảng 7.000 tín hữu tập trung tại Hội trường Paul VI ở Vatican. Ngài đã trích dẫn những lời của Thánh Gioan Phaolô II, được nói vào cuối Năm Thánh 2000: “Tôi cảm thấy hơn bao giờ hết bổn phận phải chỉ ra Công đồng như là ân sủng lớn lao mà Giáo hội đã được hưởng trong thế kỷ XX” (Novo Millennio Ineunte, 57).

Công đồng Vatican II, ngôi sao dẫn đường cho Giáo hội

Năm vừa qua được đánh dấu bằng lễ kỷ niệm 1700 năm Công đồng Nixê, nhưng cũng là lễ kỷ niệm 60 năm Công đồng Vatican II. “Mặc dù thời gian ngăn cách chúng ta với sự kiện này tương đối ngắn, nhưng điều cũng đúng là thế hệ các giám mục, thần học gia và tín hữu của Công đồng Vatican II không còn ở giữa chúng ta nữa”, Đức Thánh Cha nhấn mạnh. “Trong khi chúng ta cảm thấy được kêu gọi không được dập tắt lời ngôn sứ của Công đồng và tiếp tục tìm các phương cách thực hiện các giáo huấn của Công đồng, điều quan trọng là phải tái khám phá nó, không phải qua việc nghe phong thanh hay những diễn giải, mà bằng cách đọc lại các văn kiện của Công đồng và suy niệm nội dung của chúng. Thật vậy, chính Giáo huấn của Giáo hội vẫn là ngôi sao dẫn đường cho Giáo hội ngày nay”.

Đức Thánh Cha tiếp tục bài giáo lý của mình bằng cách nhắc lại những giáo huấn của một vị tiền nhiệm khác, được Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI tóm lược trong một trong những bài phát biểu đầu tiên sau khi lên ngai Thánh Phêrô: “Qua nhiều năm, các văn kiện của Công đồng vẫn không mất đi tính thời sự; những giáo huấn của chúng thậm chí còn tỏ ra đặc biệt thích đáng trước những đòi hỏi mới của Giáo hội và của xã hội toàn cầu hóa ngày nay” (Sứ điệp đầu tiên sau Thánh lễ với các Hồng y bầu cử, ngày 20 tháng 4 năm 2005).

Toàn thể Dân Thiên Chúa được mời gọi tham gia vào đời sống của Giáo hội

Việc khai mạc Công đồng vào ngày 11 tháng 10 năm 1962, do Thánh Giáo hoàng Gioan XXIII chủ trì, đã quy tụ các Nghị Phụ từ các Giáo hội trên khắp các châu lục, đánh dấu sự khởi đầu của một “kỷ nguyên Giáo hội mới”. Đức Giáo hoàng Leo XIV giải thích : “Sau một quá trình suy tư Thánh Kinh, thần học và phụng vụ phong phú kéo dài suốt thế kỷ XX, Công đồng Vatican II đã tái khám phá dung mạo của Thiên Chúa như là Người Cha, Đấng trong Chúa Kitô, kêu gọi chúng ta trở thành con cái của Ngài”. Giáo hội sau đó được hình dung “dưới ánh sáng của Chúa Kitô, ánh sáng muôn dân, như một mầu nhiệm hiệp thông và một bí tích hiệp nhất giữa Thiên Chúa và dân Ngài”.

Công đồng Vatican II đã khởi xướng “một cuộc cải cách phụng vụ quan trọng bằng cách đặt mầu nhiệm ơn cứu độ và sự tham gia tích cực, có ý thức của toàn thể Dân Chúa, làm trọng tâm”. Đồng thời, “Công đồng đã giúp chúng ta mở lòng với thế giới và nắm bắt những thay đổi và thách thức của kỷ nguyên hiện đại thông qua đối thoại và đồng trách nhiệm, với tư cách là một Giáo hội mong muốn mở rộng vòng tay cho nhân loại, đáp lại những hy vọng và lo âu của các dân tộc, và cộng tác xây dựng một xã hội công bằng và huynh đệ hơn”.

Một Giáo hội đối thoại

Được khai mạc bởi Đức Giáo hoàng Gioan XXIII, Công đồng Vatican II kết thúc vào ngày 8 tháng 12 năm 1965, dưới triều đại của Đức Giáo hoàng Phaolô VI. Trong thông điệp Ecclesiam Suam, được công bố cùng năm đó, Đức Phaolô VI nhấn mạnh rằng, nhờ Công đồng Vatican II, “Giáo hội trở thành lời; Giáo hội trở thành thông điệp; Giáo hội trở thành Đối thoại.” Sau đó, như Đức Giáo hoàng Lêô XIV giải thích, Giáo hội cam kết dấn thân “tìm kiếm chân lý thông qua đại kết, đối thoại liên tôn và đối thoại với những người thiện chí.”

Đức Thánh Cha cũng nhắc nhở các tín hữu về những lời của Thánh Phaolô VI gửi các Nghị phụ khi kết thúc công việc năm 1965, những lời mà sáu mươi năm sau vẫn là nguyên tắc chỉ đạo cho Giáo hội. Đức Giáo hoàng Lêô XIV giải thích : Đức Phaolô VI “khẳng định rằng đã đến lúc phải ra đi, rời khỏi Công đồng để đi ra gặp gỡ nhân loại và mang đến cho họ Tin Mừng, ý thức được rằng mình đã sống qua một thời kỳ ân sủng mà quá khứ, hiện tại và tương lai đan xen vào nhau.” Đức Phaolô VI viết trong sứ điệp gửi các Nghị phụ khi kết thúc Công đồng : “Cuối cùng, tương lai nằm ở đó, trong lời kêu gọi cấp thiết của các dân tộc về công lý nhiều hơn, trong ý muốn hòa bình của họ, trong cơn khát, dù ý thức hay vô thức, về một đời sống cao cả hơn của họ: đời sống mà Giáo hội của Chúa Kitô có thể và muốn ban cho họ”. Đó là lời kêu gọi mà Đức Giáo hoàng mời gọi toàn thể Dân Chúa đón nhận.

Tái khám phá tầm quan trọng mang tính ngôn sứ của Công đồng

Đức Thánh Cha khẳng định : “Tinh thần này, khuynh hướng nội tâm này, phải là đặc điểm của đời sống tâm linh và hoạt động mục vụ của Giáo hội, vì chúng ta vẫn phải hoàn toàn thực hiện cuộc cải cách của Giáo hội về mặt sứ vụ và, đối mặt với những thách thức ngày nay, chúng ta được mời gọi phải luôn là những người giải thích chăm chú các dấu hiệu của thời đại, những người loan báo vui mừng về Tin Mừng, những chứng nhân can đảm của công lý và hòa bình.”

Đức Lêô XIV đã mời gọi các tín hữu tái khám phá Công đồng, mà, như Đức Giáo hoàng Phanxicô đã tuyên bố trong bài giảng nhân kỷ niệm 60 năm khai mạc Công đồng Vatican II, giúp “trả lại vị trí ưu tiên cho Thiên Chúa, cho điều cốt yếu: cho một Giáo hội say đắm trong tình yêu dành cho Chúa và cho tất cả mọi người, được Ngài yêu thương.”

Tý Linh

(theo Vatican News)