Trong Thư của cha Davide Pagliarani, Bề trên tổng quyền Huynh đoàn Thánh Piô X gởi cho ĐHY Fernandez, Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, ngày 18/2/2026, Huynh đoàn Linh mục Thánh Piô X đã bác bỏ đề xuất của Tòa Thánh về một cuộc đối thoại “đặc thù thần học”, vì dù sao đi nữa các văn bản của Công đồng và tính hợp pháp của cuộc cải cách phụng vụ sẽ không bao giờ bị đặt lại vấn đề. Tuy nhiên, họ tiếp tục việc tấn phong các giám mục mới dự kiến ​​diễn ra vào ngày 1/7/2026.

Cũng chính trong Thư có chữ ký của năm thành viên Hội đồng này, cha Davide Pagliarani giải thích lý do tại sao các cuộc đối thoại với Tòa Thánh kéo dài đến ngày 6/6/2017 và chấm dứt ở đó. Lý do Huynh đoàn đưa ra là vì một « quyết định đơn phương » của ĐHY Müller, nguyên Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin thời đó, khi « thiết lập theo cách riêng của ngài, “các yêu cầu tối thiểu để hiệp thông trọn vẹn với Giáo hội Công giáo”, bao gồm rõ ràng toàn bộ Công đồng Vatican II và hậu Công đồng ».  Cũng cần lưu ý rằng bức thư của ĐHY Müller gởi cho Giám mục Fellay ngày 6/6/2017 đã có sự phê chuẩn của Đức Giáo hoàng Phanxicô. Dù sao, không có lý do nào có thể biện minh cho việc tùy tiện truyền chức giám mục mà không có sự chấp thuận của Đức Giáo hoàng, điều đó chỉ có thể đẩy Huynh đoàn vào tình trạng ly giáo và bị vạ tuyệt thông. Giáo hội còn quan tâm đến « lòng bác ái đối với các linh hồn » còn hơn cả Huynh đoàn.

Dưới đây, chúng tôi chuyển ngữ phần cuối bức thư này của cha Davide Pagliarani :

« Cuối cùng, nếu một cuộc đối thoại được dự kiến ​​nhằm đi đến một tuyên bố giáo thuyết mà Huynh đoàn có thể chấp nhận, liên quan đến Công đồng Vatican II, chúng ta không thể phớt lờ những tiền lệ lịch sử về những nỗ lực đã được thực hiện theo hướng này. Tôi đặc biệt lưu ý đến những nỗ lực gần đây nhất: Tòa Thánh và Huynh đoàn đã có một hành trình đối thoại lâu dài, bắt đầu từ năm 2009, đặc biệt mạnh mẽ trong hai năm, rồi được tiếp tục một cách không thường xuyên hơn cho đến ngày 6 tháng 6 năm 2017. Trong suốt những năm này, chúng ta đã tìm cách đạt được điều mà Bộ đang đề xuất hiện nay.

Tuy nhiên, mọi chuyện cuối cùng đã kết thúc một cách bắt buộc với quyết định đơn phương của Hồng y Müller, Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, mà, vào tháng 6 năm 2017, đã long trọng thiết lập, theo cách riêng của ngài, “các yêu cầu tối thiểu để hiệp thông trọn vẹn với Giáo hội Công giáo”, bao gồm rõ ràng toàn bộ Công đồng Vatican II và hậu Công đồng (xem Thư của ĐHY Müller gởi cho Giám mục Fellay, ngày 6/6/2017). Điều này cho thấy rằng, nếu cứ bám riết cuộc đối thoại giáo thuyết quá gượng ép và không thanh thản đủ, về lâu dài, thay vì đạt được kết quả thỏa đáng, chúng ta chỉ làm trầm trọng thêm tình hình.

Như vậy, trong ghi nhận chung rằng chúng ta không thể đạt được sự đồng thuận về giáo thuyết, theo tôi, điểm duy nhất mà chúng ta có thể cùng nhau hướng đến là lòng bác ái đối với các linh hồn và đối với Giáo hội.

[…]

Chúng ta có thể đồng ý về một điểm: không ai trong chúng ta muốn khơi lại những vết thương cũ. Tôi sẽ không nhắc lại ở đây tất cả những gì chúng tôi đã bày tỏ trong bức thư gửi Đức Giáo hoàng Lêô XIV, mà ngài (HY Ferrnandez, ctcnd) đã biết rõ. Tôi chỉ muốn nhấn mạnh rằng, trong hoàn cảnh hiện tại, con đường khả thi duy nhất thực sự là con đường bác ái.

Trong thập kỷ qua, Đức Giáo hoàng Phanxicô và chính ngài đã ủng hộ việc lắng nghe rất nhiều và thấu hiểu những hoàn cảnh đặc biệt, phức tạp và ngoại lệ, xa lạ với những sơ đồ thông thường. Ngài cũng đã mong muốn sử dụng luật pháp luôn mang tính mục vụ, linh hoạt và hợp lý, không muốn giải quyết mọi vấn đề thông qua các quy tắc pháp lý tự động và các mô hình đã được thiết lập sẵn. Huynh đoàn không yêu cầu gì khác ở ngài vào thời điểm này -và trên hết, Huynh đoàn không yêu cầu điều đó cho chính mình: Huynh đoàn yêu cầu điều đó cho những linh hồn mà, như đã hứa với Đức Thánh Cha, Huynh đoàn dự định sẽ biến họ thành con cái đích thực của Giáo hội Rôma.

Cuối cùng, còn một điểm nữa mà chúng ta cũng đồng ý, và điều này nên khích lệ chúng ta: thời gian từ nay đến ngày 1 tháng Bảy là thời gian cầu nguyện. Đó là thời gian chúng ta khẩn cầu từ Trời một ân sủng đặc biệt và, từ phía Tòa Thánh, ơn thấu hiểu. Tôi đặc biệt cầu nguyện cho ngài với Chúa Thánh Thần và – đừng hiểu điều này như một sự khiêu khích – với Hiền Thê rất thánh thiện của Ngài, Đấng Trung Gian của mọi ân sủng. »

Tý Linh